ประวัติพระอัครชายาเธอ เจ้าฟ้าหลวง ศรีอโนชา ขัติยะนารี (เจ้าครอกฟ้าศรีอโนชา)

Faihin Home

เว็ปบอร์ด

ธรรมะสวัสดี, ผู้เยี่ยมชม

วัดฝายหิน เวปบอร์ด

สนทนาธรรม

นทนาธรรมกับ พระครูสมุห์วิษุวัตร วรกิจฺโจ

ประวัติพระอัครชายาเธอ เจ้าฟ้าหลวง ศรีอโนชา ขัติยะนารี (เจ้าครอกฟ้าศรีอโนชา)

(1 กำลังเข้าชม) (1) ผู้เข้าชม

นทนาธรรมกับ พระครูสมุห์วิษุวัตร วรกิจฺโจ

หน้า: 1

หัวข้อ: ประวัติพระอัครชายาเธอ เจ้าฟ้าหลวง ศรีอโนชา ขัติยะนารี (เจ้าครอกฟ้าศรีอโนชา)

เครื่องมือช่วยเหลือ

#801

ประวัติพระอัครชายาเธอ เจ้าฟ้าหลวง ศรีอโนชา ขัติยะนารี (เจ้าครอกฟ้าศรีอโนชา) 3 เดือน, 2 อาทิตย์ ที่ผ่านมา

ประวัติพระอัครชายาเธอ

เจ้าครอกฟ้าศรีอโนชา

เจ้าฟ้าศรีอโนชาประสูติเมื่อจุลศักราช 1112 ปีมะเมีย (พ.ศ. 2293) ในช่วงกรุงศรีอยุธยาตอนปลายเป็นพระราชธิดาของเจ้าชายแก้ว หรือเจ้าฟ้าหลวงชายแก้ว เป็นเจ้าราชบุตรองค์ที่ 3 ของหนานทิพย์ช้างหรือพญาสุลวะลือชัยสงคราม กับแม่เจ้าพิมพาราชเทวีแห่งนครลำปาง ซึ่งเป็นองค์ปฐมวงศ์ ราชวงศ์ทิพย์จักราธิวงศ์ (เจ้าเจ็ดตน) เจ้าชายแก้วเมื่อครองนครลำปางได้อภิเษกกับแม่เจ้าจันทรา
มหาเทวี ซึ่งเป็นพระมารดามีพระโอรสและพระธิดา 10 ท่าน ดังนี้

1. พระเจ้าบรมราชาธิบดีกาวิละ (เกิด พ.ศ. 2285) พระเจ้าผู้ครองนครเชียงใหม่ องค์ที่ 1

2. พระเจ้าคำโสม (เกิด พ.ศ. 2287) พระเจ้าผู้ครองนครลำปาง องค์ที่ 2

3. พระเจ้าช้างเผือกธรรมลังกา (เกิด พ.ศ. 2289) พระเจ้าผู้ครองนครเชียงใหม่
องค์ที่ 2

4. พระเจ้าดวงทิพย์ (เกิด พ.ศ. 2291) พระเจ้าผู้ครองนครลำปาง องค์ที่ 2

5. พระอัครชายาเธอ เจ้าครอกฟ้าศรีอโนชา (เกิด พ.ศ. 2293) ในสมเด็จกรมพระบวรราชวังมหาสุรสิงหนาท

6. เจ้าหญิงสรีวัณณา (เกิด พ.ศ.2295) เสียชีวิตแต่ยังเยาว์วัย

7. เจ้าอุปราชหมูหล้า (เกิด พ.ศ. 2297) พระราชมหาอุปราชานราธิบดีศรีสุวรรณฝ่ายหน้าหอคำนครลำปาง

8. เจ้าหลวงเศรษฐีคำฝั้น (เกิด พ.ศ. 2299) เจ้าผู้ครองนครเชียงใหม่ องค์ที่ 3 และเจ้าผู้ครองนครลำพูน องค์ที่ 1

9. เจ้าหญิงสรีบุญทัน (เกิด พ.ศ.2301) เสียชีวิตแต่ยังเยาว์วัย

10. พระเจ้าบุญมาเมือง (เกิด พ.ศ. 2303) พระเจ้าผู้ครองนครลำพูน องค์ที่ 2

จากพระโอรสและพระธิดาทั้ง 10 พระองค์นั้น พระธิดา 2 พระองค์เสียชีวิตแต่ยังเยาว์วัย ส่วนเจ้าฟ้าศรีอโนชา ได้เป็นพระอัครชายาในกรมพระราชวังบวรมหาสุรสีหนาท ทำให้เหลือบุตรอยู่รวม 7 พระองค์
และทั้ง 7 พระองค์ได้เป็นเจ้าเมืองต่าง ๆ จึงรวมเรียกกันว่า เจ้าเจ็ดตน และลูกหลานที่เกิดจากพระองค์ดังกล่าวถือว่าเป็นเชื้อสายในสกุล ณ เชียงใหม่ ณ ลำพูน ณ ลำปาง จนทุกวันนี้

เจ้าฟ้าศรีอโนชา ทรงอภิเษกสมรสกับเจ้าพระยาสุรสีห์(บุญมา) พระนามบรรดาศักดิ์เป็น *ท่านผู้หญิงเจ้าศรีอโนชาสุรสีห์พิษณุวาธิราช* ด้วยเพราะบรรดาศักดิ์ของสวามีในครานั้นเป็นเจ้าพระยาสุรสีห์พิษณุวาธิราช เจ้าเมืองพิษณุโลก

ต่อมา พระนางทรงมีพระธิดา 1 พระองค์ พระนามว่า เจ้าฟ้าหญิงพิกุลทอง ซึ่งเป็นพระราชธิดาองค์แรก ประสูติปีระกา พ.ศ.2320 ภายหลังที่ พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ปราบดาภิเษกขึ้นเป็นพระปฐมกษัตริย์แห่งพระบรมราชจักรีวงศ์ ทรงได้พระมหากรุณาธิคุณ พระราชทานพระฐานันดรศักดิ์เป็น สมเด็จพระเจ้าหลานเธอ ชั้น เจ้าฟ้า และทรง กรมขุน เป็นกรณีพิเศษเพียงพระองค์เดียว พระนามว่า พระเจ้าราชวรวงศ์เธอ เจ้าฟ้าหญิงพิกุลทอง กรมขุนศรีสุนทร ทรงเป็นดั่งโซ่คล้องใจระหว่าง พระบรมราชจักรีวงศ์ และเจ้านายฝ่ายเหนือ ราชวงศ์ทิพย์จักราธิวงศ์ (เจ้าเจ็ดตน) เจ้าหญิงพิกุลทองสิ้นพระชนม์ในปี พ.ศ.2352 ภายหลังที่ พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ได้เสด็จสวรรคตเพียง 1 ปี เท่านั้น สิริพระชันษาได้ 34 ปี
คุณูปการอันยิ่งใหญ่ของเจ้าฟ้าศรีอโนชา

ครั้งเมื่อเจ้าพระยาสุรสีห์ฯ ได้เดินทางไปราชการพร้อมกับเจ้าพระยาจักรี (ทองด้วง) ที่กัมพูชา ฝ่ายทางด้านกรุงธนบุรีก็บังเกิดเหตุร้ายมีการจลาจลโดยพระยาสันและพรรคพวกไ ด้ก่อกบฏ การสู้รบเป็นที่โกลาหล พรรคพวกพระยาสันได้กระทำการเผาบ้านเมืองจนเสียหายไปทั่ว ขณะนั้นพระเจ้าตากสินทรงผนวชและทรงมุ่งเน้นเรื่องวิปัสสนากัมมฐานประทับอย ู่วัดแจ้งก็ถูกกลุ่มก่อการกบฎพระยาสันควบคุมตัวพระองค์ไว้ในพระอุโบสถและบ ังคับให้สละราชสมบัติ
บ้านเมืองตกอยู่ในภาวะนี้ เจ้าฟ้าศรีอโนชา จึงได้หาตัวพระยาเจ่ง ซึ่งเป็นนายกองเชื้อสายมอญเพื่อปรึกษาหารือในการปราบปรามกบฏ จึงทรงออกอาชญาและให้นายกองมอญถือจดหมายไปยังชาวไทยญวนปากเพรียว(ชาวล้านน า) ให้มาช่วยปราบกบฏ พระนางทรงให้ไพร่พลที่เป็นชาวมอญและชาวล้านนาในสังกัดแต่งทัพเป็นกองเรือพ ายข้ามฟากแม่น้ำเจ้าพระยาไปตีกระหนาบหนุนพระวังหลังสู้รบกับกลุ่มก่อการกบ ฏจนสามารถ หงายเมือง ไว้ได้ จับกุมพระยาสันไว้ได้ เมื่อเจ้าพระยาจักรีและพระยาสุรสีห์ฯเสร็จจากราชการทัพเวียดนามและเขมร เดินทางกลับสู่กรุงธนบุรี เจ้าพระยาจักรีจึงได้ผ่านพิภพเสวยราชและสถาปนาพระราชวงศ์จักรีขึ้น ณ ปีพุทธศักราช 2325 หลังจากปราบดาภิเษกและสถาปนาพระราชวงศ์จักรีแล้ว เจ้าพระยาจักรี จึงได้สถาปนาเป็นสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ส่วนเจ้าพระยาสุรสีห์ฯ ผุ้น้องได้รับสถาปนาเป็นสมเด็จพระอนุชาธิราช กรมพระราชวังบวรมหาสุรสีหนาท ส่วนพระชายาเจ้าฟ้านางหลวงศรีอโนชา ได้รับการสถาปนาเป็น พระอัครชายาเธอ เจ้าครอกฟ้าสิริรจนา เจ้าศรีอโนชา

พระนางมีความสำคัญทรงที่ได้ทำให้แผ่นดินล้านนากับแผ่นดินสยามเป็นแผ่นเดีย วกัน จึงเป็นประดุจโซ่ทองคล้องใจสายสัมพันธ์ระหว่างอาณาจักรล้านนาสยามประเทศ ความชอบที่พระนางมีต่อราชวงค์จักรีได้มีส่วนเพิ่มพูนอำนาจและความไว้วางใจ ให้แก่ตระกูลเจ้าเจ็ดตนเป็นอันมาก หลังจากการขึ้นครองราชย์ของพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช จึงพระราชทานให้เลื่อนยศพระกาวิละขึ้นเป็น พระยาวิชรปราการ และเจ้านายในตระกูลเจ้าเจ็ดนองค์อื่นๆ ทั้งนี้เกิดจากความดีความชอบส่วนหนึ่งที่เจ้าฟ้านางหลวงศรีอโนชาได้กระทำน ั่นเองเจ้าฟ้าศรีอโนชาสิ้นพระชนม์เมื่อใดไม่ปรากฏ แต่กู่บรรจุอัฐิของพระนางตั้งอยู่ทางทิศใต้ ติดกับกำแพงด้านนอกของวัดพระธาตุลำปางหลวง จังหวัดลำปาง

รบวรมโดย...ภิกฺขุ

ภิกฺขุ

Last Edit: 2010/06/08 16:39 โดย FiveAngels.เหตุผลของการแจ้ง: Rezise and spacing

หน้า: 1

วัดฝายหิน เวปบอร์ด

สนทนาธรรม

นทนาธรรมกับ พระครูสมุห์วิษุวัตร วรกิจฺโจ

Powered by Kunena

get the latest posts directly to your desktop